„MISTERIUM
OPŁATKA I ŚWIATŁA”.
Grafika Marka Sobacińskiego
styczeń – luty 1012 r.

Niewielkie rozmiarami,
lecz przykuwające uwagę precyzją detalu prace Marka Sobacińskiego
warto oglądać w rozmaitym oświetleniu. Sprawia to unikalna technika,
zaliczana wprawdzie do gatunku grafiki, lecz zdecydowanie bardziej
przypominająca wypukły relief. W profesjonalnej nomenklaturze
nazywana jest ona „plastikorytem jednomatrycowym z tłoczeniami”,
natomiast w międzynarodowych skrótowych określeniach technicznych
stosuje się dlań symbol „X6”. Autor ma jednak na nią własne
określenie: „grafika opłatkowa”, które najbardziej trafnie oddaje
plastyczne i wizualne właściwości jego prac, już na pierwszy rzut
oka kojarzących się z wytłaczaną dekoracją, znaną nam z
bożonarodzeniowych opłatków.

Prezentowane w Muzeum
prace można podzielić tematycznie na dwie grupy: na wyobrażenia o
charakterze sakralnym i świeckim. Rozpoznamy wśród nich
najpopularniejsze wizerunki Matki Boskiej, przedstawienia
Ukrzyżowania, dostrzeżemy sylwetę jednej ze znanych świątyń, a do
przemyśleń zachęcą nas kompozycje o tytułach „Stabat Mater” lub „Pax”.
W drugiej grupie prac odnajdziemy żartobliwe przypomnienia znanych
postaci, nie zabraknie też w nich akcentów autoironicznych.
Niezależnie od tematyki, wszystkie grafiki cechuje surowość
kompozycji i asceza formy, potęgujące jasność i ekspresję przekazu.

Skromnym urozmaiceniem tych niemal monochromatycznych dzieł są
delikatne złocenia, srebrzenia lub akcenty barwne, wprowadzane
zawsze – i wyłącznie – w kulminacyjnych motywach przedstawień. Warto
poddać się nastrojowi refleksji i ciszy, tak łatwym do osiągnięcia w
obecności tych prac i zadumać się nad ich symboliczną wymową.
Ewa Andrzejewska

Autor grafik, Marek Sobaciński, urodził się w 1967 roku w Grudziądzu
i jest z wykształcenia pedagogiem. Z powodzeniem zajmuje się
twórczością plastyczną, muzykowaniem oraz projektowaniem wydawnictw.
Zwłaszcza te ostatnie mogą być powodem go dumy. Jego projekt edycji
i ilustracje do poezji ks. Jana Twardowskiego „Z opłatkiem i sercem”
wyróżnione zostały w 2001 r. w konkursie na najpiękniejsze książki
przez Polskie Towarzystwo Wydawców Książek. Dziełem tegoż autora są
też ilustracje do zbioru poezji Karola Wojtyły „Myśląc Ojczyzna”, a
także kilka bibliofilskich tek graficznych. Prace Marka
Sobacińskiego znajdują się zbiorach muzealnych i kolekcjach
prywatnych w kraju i na świecie; od 2012 roku mają też na stałe
wzbogacić zasoby Muzeum Historii Przemysłu w Opatówku.